Trẻ Bị Rối Loạn Tiêu Hóa Mẹ Nên Làm Gì?
Trẻ Bị Rối Loạn Tiêu Hóa Mẹ Nên Làm Gì?

Trẻ Bị Rối Loạn Tiêu Hóa Mẹ Nên Làm Gì?

  • Danh mục:Nhi

Trẻ bị tiêu chảy, táo bón, nôn trớ là những dấu hiệu của rối loạn tiêu hóa. Vậy nguyên nhân khiến trẻ bị rối loạn tiêu hóa là gì? Mẹ cần làm gì để cải thiện tình trạng cho bé? Bài viết này sẽ giải đáp thắc mắc cho mẹ.

1. Rối loạn tiêu hóa là gì?

Rối loạn tiêu hóa là hiện tượng cơ vòng trong hệ tiêu hóa bị co thắt bất thường. Điều này gây đau bụng và các thay đổi trong việc tiêu hóa thức ăn.

Rối loạn tiêu hóa là bệnh thường xuyên xảy ra ở trẻ, và có thể tái lại nhiều lần. Căn bệnh này không thật sự gây nguy hiểm đến tính mạng trẻ em. Song nếu không được chữa trị kịp thời có thể gây ra các hệ luỵ khó lường.

2. Tại sao trẻ dễ bị rối loạn tiêu hóa ?

Nhiều phụ huynh nhiều khi không hiểu vì sao trẻ bị rối loạn tiêu hóa. Mọi thứ hằng ngày bé ăn bình thường không làm sao nhưng trẻ vẫn bị táo bón, tiêu chảy, đầy hơi, khó tiêu,...

Theo nghiên cứu, có 5 nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng rối loạn tiêu hóa ở trẻ này:

- Hệ tiêu hóa của trẻ chưa hoàn thiện: Việc này khiến trẻ dễ bị tác động bởi các yếu tố gây hại (như virus, vi khuẩn,...), khó thích nghi với thức ăn mới. Gây mất cân bằng lợi khuẩn.

- Hệ miễn dịch chưa hoàn thiện: hệ miễn dịch của trẻ còn non nớt khiến việc bảo vệ và phục hồi diễn ra chậm chạp hơn. Đặc biệt với những bé bú sữa ngoài, bé đang ăn dặm bổ sung,… thường bị thiếu hụt lợi khuẩn cũng như kháng thể miễn dịch từ sữa mẹ.

- Sử dụng kháng sinh: Trẻ là đối tượng mà mầm bệnh dễ tấn công và việc sử dụng kháng sinh cho bé là điều dễ hiểu (khi bé bệnh nặng). Tuy nhiên, việc dùng kháng sinh khiến việc cân bằng lợi khuẩn bị ảnh hưởng. Vì không kháng sinh không chỉ tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh mà đồng thời còn diệt luôn vi khuẩn có lợi.

- Thực phẩm nhiều dầu mỡ hoặc đường khó tiêu hóa

- Môi trường sống ô nhiễm, thực phẩm mang mầm bệnh

3. Trẻ bị rối loạn tiêu hóa có nguy hiểm hay không?

Rối loạn tiêu hóa có thể “tạm biệt bé sớm” nếu được phát hiện sớm và điều trị kịp thời. Nhưng nếu không được chữa dứt điểm dễ bị viêm, tổn thương đường ruột mãn tính dễ bị tái lại.

Nếu trẻ bị tiêu chảy nhiều lần trong 1 năm sẽ ảnh hưởng tới việc phát triển chiều cao và cân nặng của bé. Ngoài ra, niêm mạc ruột của bé cũng bị tổn thương dẫn đến khó hấp thu dinh dưỡng. Từ đó, dễ dẫn đến tình trạng suy dinh dưỡng, chậm phát triển cả về thể chất lẫn trí tuệ.

Khi đã rơi vào tình trạng này, trẻ sẽ dễ bị những tác nhân gây bệnh tấn công. Y học gọi đây là “vòng xoắn bệnh lý”. Do đó, khi trẻ bị tiêu chảy nhiều lần mẹ cần đưa trẻ tới ngay các cơ sở y tế lớn để điều trị tình trạng cho bé.

4. Các triệu chứng khi trẻ bị rối loạn tiêu hóa là gì?

4.1. Đau bụng

Từ trẻ nhỏ đến người lớn, khi bị rối loạn tiêu hóa thường sẽ đau bụng. Đau bụng do rối loạn gây lên khiến cho trẻ dễ bị đau quặn thắt, nhói từng cơn hoặc âm ỉ kéo dài. Vị trí đau bụng thường không cố định. Việc ăn uống, hấp thu dinh dưỡng do đau bụng rối loạn tiêu hóa sẽ khiến bé chậm lớn, chậm hoặc ít tăng cân.

Vì vậy, mẹ nên để ý cũng như theo dõi tình trạng sức khỏe của trẻ khi thấy con hay bị đau bụng vì đây có thể là dấu hiệu khi trẻ bị rối loạn tiêu hóa. Mẹ cần đưa trẻ đi khám để chẩn đoán nguyên nhân và có hướng điều trị kịp thời.

4.2. Nôn trớ

Triệu chứng đầu tiên khi trẻ bị rối loạn tiêu hóa là nôn trớ. Tình trạng này sẽ dễ gặp ở trẻ dưới 1 tuổi. Việc trẻ có hiện tượng nôn trớ là khi cơ thể trẻ đẩy ngược 1 phần hoặc toàn bộ thực phẩm trong dạ dày qua miệng. Trẻ dễ bị nôn trớ khi ăn no và có các hoạt động gắng sức như thay đổi tư thế đột ngột, rướn người.

Việc trẻ nôn trớ là do hệ tiêu hóa của bé còn non nớt, chưa được hoàn thiện. Lúc này dạ dày của trẻ còn nằm ngang và khá nhỏ nên khi được bú no, nếu mẹ bế trẻ sai tư thế sữa sẽ dễ bị trào ra.

Có 80% trẻ bị nôn trớ tự khỏi trong tổng số trẻ dưới 1 tuổi bị chứng rối loạn tiêu hóa. Tuy nhiên, nếu trẻ thường xuyên bị nôn trớ (vài lần 1 ngày) và kéo dài thì sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển sau này của trẻ.

4.3. Táo bón, kiết lỵ

Bé bị táo bón có biểu hiện: 2-3 ngày (hoặc hơn) bé mới đi nặng một lần, bụng căng cứng, có cảm giác đau và muốn đi ngoài nhưng không đi được. Sản phẩm thải ra có kích thước nhỏ dạng viên, xúc xích, khô, cứng như phân dê hoặc có kích thước to có nhiều vết rạn.

Khi bé bị táo bón do rối loạn tiêu hóa sẽ kèm với các triệu chứng như: nôn trớ, cáu bẳn, quấy khóc nhiều, sốt, đau bụng, biếng ăn, ít tăng cân, chậm lớn...Lâu ngày trẻ bị táo bón có thể chuyển kiết lỵ. Trẻ sẽ đi ngoài nhiều lần nhưng mỗi lần thải ra rất ít, sủi bọt, chủ yếu sẽ có nhầy lẫn máu. Có trường hợp trẻ không đi ra phân.

Triệu chứng rối loạn tiêu hóa này thường gặp với trẻ ăn ít chất xơ, nhiều chất đạm, béo, uống nhiều sữa công thức, sữa bò và ít hoặc không được bú sữa mẹ.

4.4. Trẻ bị đầy hơi, chướng bụng, khó tiêu

Đầy hơi, chướng bụng, khó tiêu là các triệu chứng rối loạn tiêu hóa điển hình mà trẻ nhỏ dễ gặp phải. Thông thường, thức ăn vào dạ dày sẽ được cơ thể hấp thu trong khoảng 3-5 giờ. Do đó, nếu cơ thể không hấp thu được hết thức ăn trong thời gian đó sẽ bị đầy hơi, chướng bụng, nôn ói những thực phẩm chưa tiêu.

Mẹ sẽ dễ nhận thấy các triệu chứng này vì khi mắc trẻ sẽ thường xuyên xì hơi, bụng phình to, căng cứng. Ngoài ra, khi bị đầy bụng, đầy hơi trẻ còn bị đắng miệng, ợ chua, buồn nôn, nôn ói.

4.5. Tiêu chảy

Tiêu chảy là triệu chứng của rối loạn tiêu hóa do ký sinh trùng, vi khuẩn gây ra. Trẻ tiêu chảy có biểu hiện: đi ngoài phân lỏng nhiều lần trong ngày (hơn 3 lần mỗi ngày), thêm đó trẻ sẽ mệt lừ, bị sốt, phân có máu và kèm nôn ói.

Tiêu chảy khiến bé mất nước, chán ăn, rối loạn điện giải có nguy cơ dẫn đến suy dinh dưỡng, thậm chí là tử vong do không bù nước và điều trị kịp thời. Khi trẻ mắc hội chứng mất nước, rối loạn điện giải sẽ có biểu hiện như da khô lạnh, mắt trũng, nhăn nheo, chuột rút, tiểu ít.

4.6. Chán ăn – bỏ bữa

Chán ăn, bỏ bữa là hai biểu hiện phản ánh tình trạng trẻ bị rối loạn tiêu hóa rõ ràng nhất. Kèm với đó sẽ là các triệu chứng khó ngủ, quấy khóc, không muốn chơi và từ chối mọi thứ xung quanh kể cả các món bé thích. Khi nhận diện được những triệu chứng này, mẹ cần chú ý đến vấn đề mất nước ở trẻ.

Việc đầu tiên cần làm là kiểm tra ngay xem bé có khát không, bé có đi tiểu bình thường không, môi có bị khô. Từ đó để nhanh chóng bù nước cho bé.

5. Cách cải thiện tình trạng rối loạn tiêu hóa cho trẻ

Khi trẻ bị rối loạn tiêu hóa để cải thiện tình trạng cho bé mẹ nên tham khảo ý kiến từ các bác sĩ chuyên khoa. Sau đó, xem lại chế độ ăn của bé và thay đổi để phù hợp và đảm bảo vệ sinh cho bé. Mẹ không nên tự bốc thuốc cho bé (cả thuốc tây lẫn bài thuốc dân gian). Vì việc dùng thuốc còn tùy thuộc vào tình trạng bệnh cũng như thời gian phát bệnh của bé. Do đó mẹ nên đưa trẻ đi khám và theo pháp đồ điều trị của bác sĩ.

Khi trẻ đi học, dễ bị ảnh hưởng thói quen ăn uống từ bạn bè. Do vậy, cần giúp bé nhận diện và hạn chế các đồ ăn có hại cho sức khỏe của bé. Nhất là những món ăn nhanh hoặc đồ ăn vặt vì chúng không được đảm bảo vệ sinh và không có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.

Với chế độ ăn hằng ngày của trẻ mẹ không nên dùng nhiều thực phẩm gây khó tiêu cho bé. Ví dụ như: tỏi, hành tây, cần tây, cải bắp, đậu, nho khô, chuối,...

Mẹ cho trẻ uống nhiều nước, ăn nhiều rau xanh trong các bữa ăn. Tập thể dục hằng ngày để tăng cường sức đề kháng giúp bé chống lại các tác nhân gây bệnh.

Trẻ bị rối loạn tiêu hóa rất hay gặp. Bé nào cũng có thể mắc đặc biệt là các bé sơ sinh. Việc cải thiện tình trạng, điều trị dứt điểm không khó, chỉ cần mẹ có nền tảng kiến thức và lên chế độ ăn cho bé hợp lý và khoa học. Mong rằng những thông tin trên phần nào giúp mẹ có thêm kiến thức về rối loạn tiêu hóa ở trẻ, Chúc mẹ chăm con khỏe mạnh.